หน่วยที่ 7 ทส ของแผ่นดิน (ทส ขผด)
ตอนที่ 7.1 ความหมายและประเภท และการได้มาซึ่ง ทส ของแผ่นดิน
7.2 ผลและการสิ้นไปซึ่ง ทส ของแผ่นดิน
ทสขผด แบ่งเป็น 2 ประเภท
1) ทสขผด ธรรมดา คือ ทส ทุกชนิดที่มิใช่ สธรณสมบัติของแผ่นดิน
อาจได้มาตาม ผลกม , นิติกรรม อายุความ และโดยการจัดทำหรือสร้างขึ้น
2) สธรณสมบัติ ขผด -ใช้เพื่อการ สธรณ – ได้มาโดยกม นิติกรรม , อุทิศ และโดยการจัดทำ หรือสร้างขึ้น
ทส ขผด – รัฐสามารถจำหน่ายโอนได้เช่นเดียวกับ ทส เอกชน – อาจถูกยกอายุความขึ้นสู้ได้ , ได้ครับความคุ้มครองเช่นเดียวกัน ทส ของเอกชน
แต่ต่างที่ ห้ามยึดเพื่อบังคับชำระหนี้ , สำหรับ สธรณ ขผด ได้รับการคุ้มครองมากกว่า คือห้ามโอน เว้นแต่อาศัยอำนาจแห่งกม
ห้ามยกอายุความขึ้นต่อสู้กับแผ่นดิน
ห้ามยึดเพื่อบังคับชำระหนี้ รวมถึงได้รับการคุ้มครอตาม กมอื่น มากกว่า ทส ขผด ธรรมดาอาจสิ้นไปโดยการจำหน่ายจ่ายโอน โดยอายุความ, โดยการสิ้นสภาพเสื่อมสลายไป และโดยเจตนากระทำทำให้สิ้นไป หรือโดยละเมิด
สำหรับ สธรณสมบัติ ขผด อาจไปโดยผลของกม , โดยการสิ้นสภาพเสื่อมสลาย หรือโดยเจตนากระทำให้สิ้น หรือ โดย ลม
p 7-4 ตอนที่ 7.1 ความหมายและประเภท และการได้มาซึ่ง ทส ของแผ่นดิน
หัวเรื่อง 7.1.1 ความหมายและประเภทของ ทสขผด
7.1.2 การได้มาซึ่ง ทสขผด
ทสขผด แบ่งเป็น 2 ประเภท
1) ทสขผด ธรรมดา คือ ทส ทุกชนิดของรัฐที่ไม่ใช่ สธรณสมบัติ
2) สธรณสบ(สมบัติ) เช่น 1.1 ที่ดินรกร้างว่างเปล่าและที่ดินซึ่งมีผู้เวนคืน หรือทอดทิ้งกลับมาเป็นของแผ่นดิน โดยประการอื่น ตามกมที่ดิน
1.2 ทส สำหรับ พลเมืองใช้ร่วมกัน ที่ชายตลิ่ง ทางน้ำ ทางหลวง ทะเลสาบ
1.3 ทส ใช้เพื่อปย ขผด ดฉ เช่น ป้อมและโรงทหาร สำนักราชการบ้านเมือง เรือรบ อาวุธยุทธภัณฑ์
ทสขผด อาจได้มา 4 ทาง
1) โดยผลทางกม ทั้งตาม ปพพ และกมอื่น
2) นิติกรรม เช่น นิติกรรมสัญญาต่างๆ และการอุทิศ
3) โดยอายุความ การคค ปรปักษ์ ม 1382
4) โดยการจัดทำ หรือ สร้างขึ้น สำหรับ สธรณสบ ขผด
ส่วน สธรณสบ ขผด ได้มา 4 ทาง เหมือนกัน
1) โดยผลทางกม ตาม ปพพ และ กมอื่นๆ
2) โดยนิติกรรม ซึ่งไม่จำเป็นต้งทำตามแบบนิติกรรมนั้นๆ ก็มีผลสมบูรณ์
3) โดยการอุทิศ ทั้งแสดงเจตนาโดยตรง หรือ อุทิศโดยปริยาย
4) โดยจัดทำขึ้น หรือ สร้างขึ้น
p 7-5 7.1.1 ความหมายและประเภทของ ทสขผด
ทส โดยทั่วไป แบ่งเป็น ทส ขผด และ ทส ของเอกชน
ทสขผด อาจจะเป็น อสังหา(อสหรท) หรือ สังหา(สหรท) ก็ได้
ส่วน อสหรท ต้องมีเจ้าของเสมอ -ถ้าไม่เป็นของรัฐ ก็ต้องเป็นของเอกชน
ตาม ประมวลกมที่ดิน มาตรา 2 ที่ดินซึ่งมิได้ตกเป็นกรรมสิทธิ์ของบุคคลหนึ่งบุคคลใด ให้ถือว่าเป็นของรัฐ
ส่วน สหรท อาจจะมีหรือไม่มีเจ้าของก็ได้ ตาม ปพพ ม 1319
“ ถ้าเจ้าของสังหาริมทรัพย์เลิกครอบครองทรัพย์ด้วยเจตนาสละกรรมสิทธิ์ไซร้ ท่านว่าสังหาริมทรัพย์นั้นไม่มีเจ้าของ
ทส ขผด แบ่งเป็น 2 ประเภท
ทสขผด ธรรมดา Domaine prive
สธรณสบ ขผด Domaine publique
ฎ. เป็นแบบไหน ขึ้นกับลักษณะการใช้งาน , ที่ดินพิพาท ข ยกให้ จท ตั้งโรงเรียน .ซึ่งจท เป็น หน่วยงานรัฐ , ถือว่า ทสของ จท เป็น สธรณขผด ม 1304
1. ทสขผด ธรรมดา – ทส ถือว่าฐานะความเป็นอยู่เสมือน บ.เอกชนใหญ่ , ทส ไว้จำหน่วย จ่ายโอน ทำปย หากำไรเข้ากระทรวงการคลัง
เช่น รถยนต์ ตู้ โต๊ะ ของทางราชการ อยู่ในการดูแลของหน่วยงานราชการ
และยังมี ทส ที่ศ สั่งริบตาม ปอ 32 , 33 , 34
ทสขผด ที่เป็น อสหรท ตาม พรบ ที่ราชพัสดุ เช่น ที่ราชให้เอกชนเช่า ตามสัญญาเช่า ท <- พวกนี้ กรม ธนารักษ์ จัดทำทะเบียนที่ราชพัสดุ
p 7-6 ฎ. ที่ดินที่ กระทรวงการคลัง รับโอนจาก เอกชน – ขึ้นทะเบียนเป็นที่ราชพัสดุ , – ให้เอกชนเช่า – เป็นทสขผด , ผู้ใดไม่มีอำนาจยึด
2. สธรณสมขผด – ม 1304
มาตรา 1304 สาธารณสมบัติของแผ่นดินนั้น รวมทรัพย์สินทุกชนิดของแผ่นดินซึ่งใช้เพื่อสาธารณประโยชน์หรือสงวนไว้เพื่อประโยชน์ร่วมกัน เช่น
(1) ที่ดินรกร้างว่างเปล่า และที่ดินซึ่งมีผู้เวนคืนหรือทอดทิ้งหรือกลับมาเป็นของแผ่นดินโดยประการอื่น ตามกฎหมายที่ดิน
(2) ทรัพย์สินสำหรับพลเมืองใช้ร่วมกัน เป็นต้นว่า ที่ชายตลิ่ง ทางน้ำ ทางหลวง ทะเลสาบ
(3) ทรัพย์สินใช้เพื่อประโยชน์ของแผ่นดินโดยเฉพาะ เป็นต้นว่า ป้อมและโรงทหาร สำนักราชการบ้านเมือง เรือรบ อาวุธยุทธภัณฑ์
ต้องเข้า 2 เงื่อนไข
1) ต้องเป็น ทสขผด , ถ้าเป็นของเอกชน แม้จะให้เพื่อปย ร่วมกัน – ก็ไม่ใช่ สธรณสบขผด , และไม่ได้อุทิศให้เป็น ทสขผด ไม่ว่าโดยตรง หรือ โดยปริยาย
p 7-7 ฎ. ที่ดิน มีการแจ้งการ คค แบบ สค 1 โดยชอบ – ไม่ถือว่าเป็น สธรสบขผด
คูในบ้าน ไม่ใช่ สธรณสบขผด – แม้ใครเข้าออกได้ ใช้ทางนี้ ก็ถือไม่ถือว่าเป็นทาง สธรณ
ให้ใช้โดยถือวิสาสะ ไม่ทำให้กลายเป็นคูคลองสธรณ – ฎ. แม้จล ยอมให้ชาวบ้านถือวิสาสะ ใช้คูคลอง – จข ไม่ได้อุทิศ – ไม่กลายเป็น สธรณ
ทางเดินในที่ดินเอกชน มีผู้ถือวิสาสะเข้าไปเดิน ก็ไม่ทำให้กลายเป็น สธรณ
เพียงลงชื่อเข้าประชุม – ยังไม่พอฟังว่าสละที่ให้เป็นสธรณ – ฎ นายอำเภอเรียกประชุม เพื่อขยายเขตถนนในตลาด จข ที่ลงนาม – อันนี้ยังไม่ถือว่าเป็น ที่สธรณ
2) ใช้เพื่อ ปย สธรณ
p 7-8
p 7-9
p 7-10
p 7-11
p 7-12
p 7-13
p 7-14
p 7-15
p 7-16
p 7-17
p 7-18
p 7-19
p 7-20