::: ในคดีเดียวกัน ห้ามฟ้องซ้ำ ในเรื่องเดียวกัน แต่ถ้าจะฟ้องอาญาและแพ่ง ละ ?
หลักทั่วไปของกฎหมายไทยเกี่ยวกับ “ห้ามฟ้องซ้ำ” นั้น มาจากหลักเรื่อง res judicata (คดีถึงที่สุดแล้ว) โดยมีใจความว่า:
✅ ห้ามฟ้องซ้ำในเรื่องเดียวกัน ในคดีเดียวกัน ระหว่างคู่ความเดิม
หากคดีหนึ่งได้พิพากษาถึงที่สุดแล้ว ไม่สามารถฟ้องซ้ำในเรื่องเดิม ระหว่างคู่ความเดิม ได้อีก
🔍 แล้วถ้าจะฟ้อง อาญาและแพ่ง ล่ะ?
▶️ ฟ้องอาญาและฟ้องแพ่งได้ทั้งสองคดี — ไม่ถือเป็นการฟ้องซ้ำ
เพราะ…
“คดีอาญา” และ “คดีแพ่ง” แม้จะเกี่ยวข้องกับเหตุเดียวกัน แต่เป็นคนละประเภทของคดี และ มีวัตถุประสงค์ต่างกัน
📌 ตัวอย่าง:
- นาย ก โดน นาย ข ทำร้ายร่างกายจนบาดเจ็บ
- ✅ นาย ก ฟ้องอาญา เพื่อให้ลงโทษ นาย ข ตามกฎหมายอาญา
- ✅ นาย ก ฟ้องแพ่ง เรียกค่าเสียหายจาก นาย ข
🔁 แม้เป็นเหตุเดียวกัน แต่แยกฟ้องได้ ไม่ผิดกฎหมาย
⚠️ ข้อควรระวัง:
- หากฟ้องอาญาไปแล้ว และเรียกค่าเสียหายทางแพ่งไปในคดีอาญาด้วย ตาม ป.วิ.อาญา มาตรา 44
✅ จะ “ผูกพันสิทธิทางแพ่งไว้ในคดีอาญา” — ไม่สามารถไปฟ้องแพ่งแยกได้อีกในเรื่องเดียวกัน
🔚 สรุป:
| ประเด็น | ฟ้องซ้ำได้หรือไม่? |
|---|---|
| ฟ้องคดีเดียวกัน เรื่องเดียวกัน คู่ความเดิม | ❌ ไม่ได้ |
| ฟ้องคดีอาญา และฟ้องแพ่ง จากเหตุเดียวกัน | ✅ ได้ |
| ฟ้องอาญา + เรียกค่าเสียหายในคดีอาญา แล้วไปฟ้องแพ่งซ้ำ | ❌ ไม่ได้ |
Can you file both a civil and criminal lawsuit for the same act?
Yes — it is allowed and not considered double jeopardy or duplicate litigation.
🔹 General Rule: No duplicate lawsuits (Res Judicata)
Under Thai law (similar to the principle of res judicata), once a case has been decided with a final judgment, you cannot file the same lawsuit again involving:
- The same cause of action
- The same parties
- The same subject matter
🔍 So, what if you want to file both a criminal and a civil case?
You can do both, because:
Criminal and civil cases are considered separate legal proceedings with different purposes — even if they arise from the same incident.
📌 Example:
- Mr. A is assaulted by Mr. B.
- ✅ Mr. A can file a criminal case to prosecute Mr. B for assault.
- ✅ Mr. A can also file a civil case to demand compensation for injuries.
This is not considered a duplicate lawsuit.
⚠️ Important Note:
If the victim joins a civil claim within the criminal case (under Section 44 of the Thai Criminal Procedure Code), then:
The civil claim is merged with the criminal case.
❌ The victim cannot file a separate civil lawsuit later on the same matter.
✅ Summary Table:
| Situation | Can you file? |
|---|---|
| Same case, same issue, same parties — after final judgment | ❌ No |
| File both criminal and civil cases for the same incident | ✅ Yes |
| File criminal case with civil claim inside it, then try to file a separate civil case again | ❌ No |
同一事件可以提起刑事與民事訴訟嗎？
同一 (tóng yī) = same, identical
事件 (shì jiàn) = event, incident, case
可以 (kě yǐ) = can, may, is it possible to
提起 (tí qǐ) = to initiate, to file, to bring forth
刑事 (xíng shì) = criminal
與 (yǔ) = and, with
民事 (mín shì) = civil
訴訟 (sù sòng) = lawsuit, litigation
嗎 (ma) = question particle
可以。即使是基於同一事件，
可以 (kě yǐ) = can, may, is possible, yes (affirmative response)
即使 (jí shǐ) = even if, even though, although
是 (shì) = is, am, are (to be)
基於 (jī yú) = based on, on the basis of, founded on
同一 (tóng yī) = same, identical
事件 (shì jiàn) = event, incident, case
同時提起刑事訴訟與民事訴訟也是合法的，不構成重複起訴（雙重起訴）。
同時 (tóng shí) = at the same time, simultaneously
提起 (tí qǐ) = to initiate, to file, to bring forth
刑事 (xíng shì) = criminal
訴訟 (sù sòng) = lawsuit, litigation
與 (yǔ) = and, with
民事 (mín shì) = civil
訴訟 (sù sòng) = lawsuit, litigation
也 (yě) = also, too
是 (shì) = is, am, are
合法 (hé fǎ) = legal, lawful, legitimate
的 (de) = possessive/attributive particle
不 (bù) = not, no
構成 (gòu chéng) = to constitute, to form, to amount to
重複 (chóng fù) = duplicate, repeated, double
起訴 (qǐ sù) = prosecution, to prosecute, to sue
雙重 (shuāng chóng) = double, dual, twin
起訴 (qǐ sù) = prosecution, to prosecute, to sue
🔹 一般原則：不得就同一事由重複起訴（既判力原則）
根據泰國法律（與“既判力”原則類似），如果某案件已經有終局判決，則不得就：
- 相同的法律事由（原因事實）
- 相同的當事人
- 相同的請求或標的
再次提起訴訟。
🔍 那麼，如果同一事件想提起「刑事」與「民事」兩種訴訟，可以嗎？
✅ 可以。因為：
刑事訴訟與民事訴訟是不同類型的法律程序，目的也不同，
即使源於同一事件或事實，仍可分別提起。
📌 例子：
- A 被 B 打傷
- ✅ A 可提起 刑事訴訟，追究 B 的刑事責任
- ✅ A 也可提起 民事訴訟，要求 B 賠償醫療費、損失等
這樣做不構成重複訴訟。
⚠️ 注意事項：
若在提起刑事訴訟時，同時在刑事程序中附帶民事賠償請求（根據《泰國刑事訴訟法》第44條）：
這表示民事部分已併入刑事訴訟中處理。
❌ 當事人不得再就同一事由另行提起民事訴訟。
✅ 總結表：
| 情況 | 可否再次起訴？ |
|---|---|
| 已經就相同事件、相同當事人、相同請求判決終結 | ❌ 不可 |
| 同一事件，分別提起刑事與民事訴訟 | ✅ 可以 |
| 已在刑事訴訟中附帶民事賠償，又另行再提民事訴訟 | ❌ 不可以 |