www.Stats.in.th

ผ่าตัดแก้ไขหนังตาตกแต่กำเนิด

ภาวะตาตก (ไม่ใช่หนังตาตก) ตาปรือๆ คล้ายคนง่วงนอน

ส่วนใหญ่เป็นมาตั้งแต่เกิด

หรือบางคน อาจจะเคยมีประวัติผ่าตัดแก้ไขตาตกตั้งแต่เด็ก

อาการเป็นตลอดเวลา (ไม่ใช้เป็นหลังจากทำงานหนัก)

และมักจะพบข้างเดียว แต่อาจจะพบสองข้างได้

ภาวะนี้ีเรียกว่า ตาตก ตั้งแต่เกิด (Congenital ptosis)

ซึ่งเกิดจากกล้ามเนื้อทำงานผิดปกติ

ระดับหนังตาตก พบได้ตั้งแต่เล็กน้อย หรือบางคนเป็นมาก จนติดนิสัย หยักคิ้วตลอดเวลา ตอนมอง

ตาตกแต่กำเนิด , ตาปรือ ,  ptosis , หนังตาตกข้างเดียว เกิดจาก ,​หนังตาตก กล้ามเนื้อตาอ่อนแรง
ตาตกแต่กำเนิด , ตาปรือ ,  ptosis , หนังตาตกข้างเดียว เกิดจาก ,​หนังตาตก กล้ามเนื้อตาอ่อนแรง

การตรวจตาตก

การตรวจอาการหนังตาตก สังเกตุจากด้านหน้าตรง ตาข้างขวาจะตกกว่าข้างซ้ายเมื่อลืมตา , วัดว่าตกเท่าไร โดยดูว่าคนปกติจะหนังตาจะลงมาคลุมด้านบนของตาดำไม่เกิน 1 มม. และสุดท้ายวัดการทำงานของกล้ามเนื้อโดยกดที่บริเวณหัวคิ้วเพื่อป้องกันการใช้คิ้วช่วยยก และให้ผู้ป่วยมองขึ้นบน ให้สังเกตุว่าหนังตาขยับได้สักเท่าไร กี่มม. เพื่อบอกระดับความรุนแรงของกล้ามเนื้อที่อ่อนแรง และยังบอกถึงวิธีการรักษา อย่างกรณีเด็กฝรั่งจาก link youtube ต้องถือว่าหนังตาตกค่อนข้างเยอะ และการทำงาน เมื่อให้ลืมตา ก็ลืมได้น้อย

การวินิจฉัย

สำคัญต้องดูแยกก่อนว่า

1. หนังตาตก หรือ ตาตก ซึ่ง อันแรกจะพบได้มากกว่า เพราะกรณีที่คนอายุมากๆ ก็มักจะมีการตกของหนังตา คิ้ว เป็นปกติอยู่แล้ว ส่วนตาตก เราถือว่าเป็นโรค

โดยให้ผู้ป่วยมองตรง แล้วให้ดูว่าเราเห็นตาดำ ทั้งสองข้างเท่ากันหรือไม่ โดยข้างที่ดูแล้วเหมือนปรือๆ หนังตาจะลงมาปิดตาดำ มากกว่าอีกข้าง

ซึ่งจะเป็นตัวบอกว่า ตาตก มากน้อยแค่ไหน (ตั้งแต่ เกรด 1-4)

2.ถ้ากรณีที่ตื่นเช้ามาไม่ตก แต่ตอนทำงาน แล้วค่อยๆ ตกมากขึ้น อันนี้เป็นลักษณะโรคที่เรียกว่า Myastinia gravis และไม่ได้รักษาด้วยการผ่าตัด

3.เมื่อเราวินิจฉัยว่าเป็น ตาตก แล้ว ก็ต้องมาดูต่อว่า การที่กล้ามเนื้อในการยกหนังตา มันทำงานได้ไม่ดีนั้น มันทำงานได้สักกี่เปอร์เซ็นต์

โดยแพทย์จะทำการตรวจ ให้หลับตา ลืมตา และบล็อกที่หน้ิาผาก เผื่อดูว่าถ้าไม่มีกล้ามเนื้อหน้าผาก มาช่วย ตัวของกล้ามเนื้อตา จะลืมตาได้มากน้อยแค่ไหน

การรักษา

1. ตาตก ที่ไม่มาก เราจะทำการผ่าตัดคล้่ายๆทำตาสองชั้น คือ ผ่าตัดต่อกล้ามเนื้อตา ให้สั้นลง ทำให้ตาข้างที่ตก ลืมได้ดีขึ้น เท่าหรือเกือบเท่าอีกข้าง (Levator shortening)

ตาตกแต่กำเนิด , ตาปรือ ,  ptosis , หนังตาตกข้างเดียว เกิดจาก ,​หนังตาตก กล้ามเนื้อตาอ่อนแรง
ตาตกแต่กำเนิด , ตาปรือ ,  ptosis , หนังตาตกข้างเดียว เกิดจาก ,​หนังตาตก กล้ามเนื้อตาอ่อนแรง
ตาตกแต่กำเนิด , ตาปรือ ,  ptosis , หนังตาตกข้างเดียว เกิดจาก ,​หนังตาตก กล้ามเนื้อตาอ่อนแรง
ตาตกแต่กำเนิด , ตาปรือ ,  ptosis , หนังตาตกข้างเดียว เกิดจาก ,​หนังตาตก กล้ามเนื้อตาอ่อนแรง

2. กรณีที่กล้ามเนื้อตาทำงานไม่พอ ให้เท่ากับอีกข้าง แพทย์อาจจะทำโดยเอากล้ามเนื้อที่บริเวณหน้าผากมาใช้แทน โดยซ่่อนแผลให้อยู่ที่ส่วนบนของคิ้ว (Frontalis advancement)

ตาตกแต่กำเนิด , ตาปรือ ,  ptosis , หนังตาตกข้างเดียว เกิดจาก ,​หนังตาตก กล้ามเนื้อตาอ่อนแรง

การดูแลหลังผ่าตัด

1. ช่วงแรกอาจจะดูบวมกว่าการทำตาสองชั้น (เพราะการผ่าตัดทำชั้นลึกกว่า)

2. ตอนนอน จะต้องป้ายยาทุกครั้ง เพราะในช่วงแรกนั้น การหลับตา ยังไม่สนิท และถ้ามีตาดำ(ถ้ามีตาขาวโผล่ไม่เป็นไร) โผล่ ซึ่งถ้าไม่ป้ายยา มันจะค่อยๆแห้งและเกิดแผลตาดำได้ เพราะฉะันั้น ควรจะป้ายยาที่ตาตั้งแต่ก่อนนอนเลย หรือ กรณีที่มีคนดูแล ให้ดูตอนที่หลับแล้วว่ามีตาดำโผล่หรือไม่ ถ้ามี ก็ให้ป้ายยาต่อ โดยส่วนใหญ่มักจะต้องป้ายตาก่อนนอนนี้

ประมาณ 1-2 สัปดาห์

3.การดูแลแผล ก็คล้ายๆกับการทำผ่าตัดตา คือหลังตัดไหมแล้ว ให้ใช้ยาแผลเป็นทา และครีมกันแดด กรณีที่โดนแสงแดด

4.การประคบ ช่วง 3 วันแรก ให้ประคบเย็น เพื่อให้เลือดหยุดไวๆ

จากนั้น ให้ประคบอุ่นได้ ตรงส่วนเขียวๆ จะค่อยๆกลายเป็นสีเหลือง และค่อยๆจางลง

5. ชั้นตาเข้าที่ ประมาณ 2-3 เดือน ในช่วงแรก อาจจะดูแตกต่างของชั้นตาจากยาชา เพราะชั้นตาข้างที่ทำจะดูสูงกว่า (เพราะกรณีที่ทำข้างเดียว) เมื่อเทียบกับอีกข้าง